ABD'deki istihbarat birimlerinin koordinasyonunu sağlayan Ulusal İstihbarat Konseyi'nin raporunda 2025 yılında dünyanın nasıl bir yer olacağına ilişkin karamsar tahminler var.

Rapora göre "önümüzdeki 20 yılda, Amerika Birleşik Devletleri'nin ekonomik, siyasi ve askeri gücü ve nüfuzu eriyecek."

Küresel Eğilimler 2025 adlı rapor, Ulusal İstihbarat Konseyi tarafından 4 yılda bir, Amerika Birleşik Devletleri Başkanı'na sunulmak üzere hazırlanıyor.

Amaç yönetimi yaklaşmakta olan tehlikeler ya da fırsatlardan haberdar etmek.

Rapora göre şu anda yaşanan mali kriz, küresel ekonominin dengelerinde ciddi bir değişiklik yaratacak.

Doların hakimiyeti sona ererken, refah Batı'dan Doğu'ya kayacak.

Amerika Birleşik Devletleri dünyanın en güçlü ülkesi konumunu sürdürse de, nüfuzu genel anlamda eriyecek.

Bu konuda en önemli rakipleri ise Çin, Hindistan ve İran olacak.

Kıt kaynakların bölüşülmesi

Raporda en karamsar tablolardan biri küresel iklim değişikliği konusunda çiziliyor.

Küresel ısınma ve doğal kaynakların tükenmesi nedeniyle dünyanın birçok yerinde savaşların çıkabileceği belirtiliyor.

Ancak Amerikan istihbaratına göre küresel ısınma Kanada ve Rusya'ya yarayacak.

Yerkürenin ısınmasıyla bu iki ülkede yılın daha büyük bölümünde ekim yapılması mümkün olacak.

Rusya'nın tehdit ve fırsatları

Ayrıca her iki ülkenin de kuzeydeki petrol sahalarına ulaşımı buzulların çözülmesiyle kolaylaşacak.

Bu iki unsurun, Kanada ve Rus ekonomilerini bir hayli güçlendirmesi öngörülüyor.

Ancak Moskova'nın bir dünya gücü olma şansının, yatırımdan mahrum olan enerji sektörü, suç oranlarının yüksekliği ve yolsuzluk sorunlarıyla gölgeleneceği belirtiliyor.

bbcturkish

ABD İstihbaratı: Çin ve Hindistan yeni rakiplerimiz

ABD istihbarat kuruluşlarını bünyesinde toplayan Ulusal İstihbarat Konseyi, varolan ekonomik krizin ulaşacağı boyutları da değerlendiren, ''Küresel Eğilimler: 2025'' başlıklı bir analiz hazırladı.

ABD istihbarat örgütlerinin uzmanlarının küresel düzeydeki araştırmalarının ve ABD istihbarat analistlerinin belirlediği eğilimlerin yansıtıldığı raporda, gelecek 20 yılda ABD'nin ekonomik ve siyasal gücünün azalacağı, dünyada ''tehlikelerin üreyeceği'' ve gıda ile su kıtlaşırken, silahın bollaşacağı öngörüsü yer aldı. Raporda, gelecek 20 yılın ''risklerle dolu olacağı'' bildirildi.

Obama’yı beklemediler

Yayım zamanı olarak, seçilmiş başkan Barack Obama'nın görevi devralmasının öncesinin tercih edildiği raporda, varolan küresel mali krize de değinilerek, ''Wall Street'te başlayan kriz, küresel ekonomide dengelerin değişerek yeni dengelerin oluşması yolunda bir başlangıç'' denildi. Raporda, bugün dünyanın lider para birimi olan ABD Doları'nın da zayıflayacağı ve doların, ''eşitler arasında birinci'' durumuna geleceği belirtildi.

Bu raporda, her 5 yılda bir hazırlanan önceki raporlara göre, ABD'nin dünyadaki statüsünün geleceği açısından ''daha karamsar'' bir tablo çiziliyor. Buna karşın bu statünün nasıl bir hal alacağının kısmen, ''ABD yönetiminin politikalarına da bağlı olacağı'' kaydediliyor.

Rusya’nın potansiyeli belirsiz

Raporda, Çin ve Hindistan'ın muhtemelen ABD ile birlikte çok kutuplu bir dünyada lider pozisyonlarda ve nüfuz mücadelesi içinde olacakları belirtiliyor.

Raporda, Rusya'nın ''potansiyelinin daha belirsiz olduğu'' kaydediliyor, fakat ''Türkiye, İran ve Endonezya'nın güçleneceklerinin görüldüğü'' bildiriliyor.

Raporda, ''Ortadoğu dışında bulunan, Arap olmayan Müslüman ülkeler olarak Türkiye ve Endonezya'nın jeopolitik yükselişinin gözleneceği'' öngörüldü, ''İran'ın dine dayalı yönetimden ayrılabilmesi durumunda yeni dünya düzeninde merkezi bir oyuncu durumuna gelebileceği'' belirtildi.

Enerji piyasalarındaki değişim

Petrole dayalı enerji sisteminden giderek uzaklaşılacağının veya bu sistemden 2025 yılında tamamıyla kopulacağının tahmin edildiği çalışmada, ''güneş ve rüzgar'' gibi yenilenebilir enerji kaynaklarından çabuk ve ucuz enerji elde etme fırsatları olacağı ifade edildi.

Küresel ısınmanın daha çok hissedileceği, su, gıda ve enerji kıtlığının, doğal kaynaklar üzerindeki çatışmaları körükleyebileceği kaydedildi.

Raporda, ''2. Dünya Savaşı sonrasında inşa edilen bugünkü uluslararası sistem, 2025 yılında neredeyse tanınmaz duruma gelecek, yeni güçlerin yükseldiği, küresel bir ekonominin olduğu, servetin Batı'dan Doğu'ya tarihsel transferinin yapıldığı ve devlet olmayan unsurların giderek daha etkili olduğu bir sistem olacak'' denildi.

Güç mücadelesinin kayacağı alanlar

Raporda, uluslararası sistemde ABD'nin olasılıkla yine en güçlü aktör olarak kalacağı, göreli olarak daha güçlü bir ülke olmayı sürdüreceği, askeri olarak da bunun böyle olacağı ancak yine de bu ülkenin kaldıraç kollarının zorlanacağı ifade edildi.

Stratejik güç mücadelesinin olasılıkla ticaret, yatırım ve teknolojik yenilikler alanına kayacağının kaydedildiği raporda, ''Ancak yine de 19. yüzyıldaki gibi silahlanma yarışının, toprak genişletmenin ve askeri karşıtlıkların da olacağını olasılık dışı tutamıyoruz'' denildi.

Yetkililer, raporun yayımlanma zamanlaması olarak, seçilmiş başkan Barack Obama'nın 20 Ocak'ta görevi devralması öncesinin seçildiğini söylediler.

dw